Merkezi Yönetim Bütçesinden Ar-Ge Harcamaları ve 2026 Öngörüleri Açıklandı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan “Merkezi Yönetim Bütçesinden Araştırma Geliştirme Fliyetleri İçin Ayrılan Ödenek ve Harcamalar, 2026” bültenine göre, 2025 senesinde merkezi yönetim bütçesinden araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) çalışmalarına yönelik 253 milyar 544 milyon lira tutarında bir harcama gerçekleştirilmiştir.

Açıklanan verilere göre, Ar-Ge harcamalarının merkezi yönetim bütçesi içerisindeki oranı yüzde 1,58 olarak belirlenirken, Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payı ise yüzde 0,40 seviyesinde kaydedilmiştir.

2026 Yılı İçin 308,6 Milyar Liralık Ar-Ge Ödeneği Tahsis Edildi

Bütçe başlangıç ödenekleri temel alınarak yapılan hesaplamalar neticesinde, 2026 yılında Ar-Ge fliyetleri için merkezi yönetim bütçesinden 308 milyar 568 milyon lira kaynak tahsisatı yapılmıştır.

Bu meblağ, Türkiye’nin araştırma, teknoloji ve inovasyon alanındaki yatırımlarını artırma hedefleri doğrultusunda önemli bir bütçe ayrıldığını göstermektedir.

Ar-Ge Harcamalarında En Büyük Pay Üniversitelere Verildi

TÜİK verilerine göre, 2025 yılındaki Ar-Ge harcamalarının sosyo-ekonomik hedeflere göre dağılımında, en büyük pay yüzde 64,9 ile üniversitelerde yürütülen genel bilgi geliştirme çalışmalarına ayrılmıştır.

Bunu takip eden diğer alanlar ise şu şekildedir:

• Yüzde 11,5 ile endüstriyel üretim ve teknoloji,
• Yüzde 5,0 ile diğer kaynaklardan finanse edilen genel bilgi geliştirme,
• Yüzde 4,4 ile tarım,
• Yüzde 4,4 ile eğitim alanındaki Ar-Ge fliyetleri.

2026 Bütçesinde Üniversitelerin Payı Yükseldi

2026 yılı bütçe başlangıç ödeneklerine göre, Ar-Ge için ayrılan kaynağın yüzde 69,5’i üniversitelerde gerçekleştirilen genel bilgi geliştirme fliyetlerine yönlendirilmiştir.

Endüstriyel üretim ve teknoloji yüzde 8,9 ile ikinci sıraya yerleşirken, diğer kaynaklardan finanse edilen genel bilgi geliştirme yüzde 5,5, tarım yüzde 4,7 ve savunma yüzde 4,0 oranında pay almıştır.

Uluslararası Ar-Ge Programlarına 1,82 Milyar Lira Destek

Merkezi yönetim bütçesinden 2025 yılında uluslararası Ar-Ge programlarına toplamda 1 milyar 820 milyon lira kaynak sağlanmıştır.

Bu kapsamda yapılan dağılım şöyledir:

• 987 milyon lira Avrupa çapında yürütülen Ar-Ge programlarına,
• 435 milyon lira ikili veya çok taraflı kamu Ar-Ge programlarına,
• 402 milyon lira ise uluslararası Ar-Ge fliyetleri yürüten kuruluşlara aktarılmıştır.

2026’da Uluslararası Ar-Ge Programlarına Ayrılan Kaynak Artırılacak

2026 yılı bütçesinde uluslararası Ar-Ge programları için ayrılan ödenek, 1 milyar 950 milyon liraya çıkarılmıştır.

Bu bütçeden ayrılan kaynağın dağılımı şu şekildedir:

• 1 milyar lirası Avrupa çapındaki Ar-Ge programlarına,
• 489 milyon lirası uluslararası Ar-Ge kuruluşlarına,
• 460 milyon lirası ise ikili ve çok taraflı uluslararası Ar-Ge programlarına tahsis edilmiştir.